Mikro boyutta rc uçaklar için servo kullanımı imkansız zira şu an var olan en küçük servo 1-2 gram ağırlığında. Bu sebepten hem ağırlığı 0.5 gramdan daha az hem de evde yapıldıklarında nerede ise bedava olmaları sebebi ile aktivatör bobinli sistemler tercih ediliyor.

Aktivatör yapımı son derece basit.

Gerekli Malzemeler;

1. Tutkal veya su bazlı plastik duvar boyası gibi kuruyunca sertleşen basit bir sıvı (portakal suyu da olur ancak biraz yapışkan)
2. 220V ile çalışan herhangi bir röleden sökülecek ince bir makara bobin teli (rölenin içerisinde plastik bir makaraya sarılı hazır duruyor sadece sökün)
3. 2 adet 3mmX1.5mm lik yuvarlak neodium mıknatıs.
4. İç içe geçen eski bir radyo anteninin 6mm çapında olan bölümü. (Antenin alt kısmını keserseniz tüm borular geriye doğru rahatça sökülür)
5. 2x2cm ebatlarında 2 parça depron.

Öncelikle röleden söktüğümüz bobin makarası ile işe başlıyoruz.

bir çubuk üzerine geçirerek rahatça dönmesini sağladığımız makaramızı resimdeki gibi bir şeylere sabitliyoruz ki bobinimizi sararken rahatça dönsün.

Anten tüpümüz ve iki küçük parça kestiğimiz 3mm depron bobinimizin sarılacağı ana yapı olacak.

Borunun üçe bükük kenarlı ucunu deprona bastırarak düzgünce kesmesini ve depronun borunun üstüne geçmesini sağlıyoruz.

İkinci levhayı da geçirdikten sonra aralarında 2mm kadar boşluk bırakıyoruz.

Boşa dönmemesi için bobin telinin bir ucunu boruya bantlayıp sarmaya başlıyoruz.

yaklaşık 1.5-2mm kalınlıkta bobin teli sarınca işimiz bitiyor. Bobin telinin boyu ve kalınlığı bobinimizin direncini belirliyor. 3.7voltluk bir pil ile besleyeceğimiz için sarım sonrası uçlarındaki dirence R dersek.
Bobinimizin maksimum çekeceği akım 3700/R  (mAh cinsinden) olacaktır. Benim sardığım bobin 70 Ohm değerinde oldu yani maksimum 50mAh akım çekecektir. Aktivatörümüzü tam güçle sürmek istiyorsak bu akımı verebilecek bir aktivatör sürücü devremiz olması önemli. Ben yaklaşık 25mAh ile besliyorum yani tam gücü kullanmıyorum ancak bu güce çok küçük uçaklarda zaten gerek yok.

Öndeki depron parçayı dikkatlice çıkarıyoruz bu aşamada bobinin açılmamasına özen göstermek lazım. Şayet dikkatli ve sıkı sardı isek olduğu gibi kalacaktır.

Evet bobinimizi sonunda gördük.

Beyaz tutkal, sıvı Latex yada artık elimize sulu ne gelirse bobine sürüyoruz. Ben fosforlu süsleme boyası kullandım, su bazlı ve kuruyunca içindeki beyaz tutkal güzelce donuyor.

bir çubuk yardımı ile bobinimize tutkalı iyice yediriyoruz.

Bobinimizi kurumaya bırakıp, mıknatısın yapımına geçiyoruz. ufak bir parça balsa veya kibrit çöpü mıknatısımızda oluşacak dönme enerjisini uçağımızın hareketli kısmına iletecek.

Balsanın ucuna CA sürüp mıknatısımızı yapıştırıyoruz.

İşte aktivatörümüzün hareketli kısmı hazır.

Bu arada tutkalımız kurudu, depron levhadan iterek bobini borudan çıkartıyoruz.

Sonunda bobinimiz de hazır
iyice tutkal emmemiş kısımlar varsa bir damla CA yapıştırıcısı sorunu çözmekte bire bir. Yalnız dikkat edin plastik için olan CA, bobinin izolasyonunu eritir. Metal için olanlar çok daha iyi.

Bitmiş aktivatörümüzün yakından görünümü böyle.

Bu da aktivatörümüzün monte edilmiş hali.
Normalde bobinin içinde rahatça duran mıknatısımız bobine elektrik verildiğinde akımın yönüne bağlı olarak sağa veya sola dönmek istiyor, bu da kuyruğumuzu hareket ettiriyor. Montajda dikkat edilmesi gereken nokta, mıknatısın, kuyruğun dönme ekseninin tam üstünde kalması, böylece hareket ederken yine bobinin içinde kalacaktır.

Gördüğünüz gibi son derece basit.
Afiyet olsun

YORUMLAR (29)

1. Mert Bağrıaçık demiş ki:
   28-06-2008 09:30

   O kadar Küçük mıknatısı nasıl bulabilirim?
   Mıknatısın bobinde kalmasının yolu nedir?
   Ve Mıknatıslı kısım sert rüzgarlarda Çıkıyor? Nasıl Sabitlerim?
   Yazınız güzel ve eğitici. Teşekkürler...

2. Melih Karakelle demiş ki:
   15-07-2008 09:14

   Bu mıknatısları, mıknatıslı küpe ve hızma satan yerlerden bulabilirsiniz. 0.3 YTL civarında fiyatları.
   Mıknatıs bobinin içindne çıkmaya çalışır elektirk verdikçe, bu normaldir, mıknatıs ve bobinin merkezinin, hareketli yüzeyin dönme ekseni üzerinde olmasına özen göstermelisiniz ki olduğu yerde kalarak dönsün. Hareketli yüzeyi, sabit yüzeye bağlayan menteşeyi sigara jelatininden yapabilirsiniz.

3. teoman caglar demiş ki:
   18-07-2008 09:03

   oldukça güzel bir çalışma ellerinize sağlık.

4. ömer yakut demiş ki:
   29-07-2008 18:40

   bu aktivatörü 9v ile yonetmek için kaç sarım yapmalıyım?
   daha kuvvetli cekiş için neyi artırmam gerekir
   
   teşekkürler

5. Melih Karakelle demiş ki:
   29-07-2008 21:37

   Ömer Bey, aktivatörün sarım sayısı tamamen deneme yanılma ile bulunması gereken bir değer.
   Ben 3.2V ile çalıştırdığım 0.04mm lik bobin telinden sardığım aktivatörü 5mm çapa 300 tur sarıyorum. Sizin kullanacağınız bobin teline ve voltaja göre bu değer değişik olabilir.

6. ömer yakut demiş ki:
   29-07-2008 22:54

   herşey için teşekkürler

7. amatör_maketçilik_kulubü demiş ki:
   27-09-2008 01:13

   ben ve birçok arkadaşım öğrenci bütçesiyle en ucuzundan da olsa rc kumandalı modeller vb. kendi tasarımlarımızı hayata geçirmeye çalışıyoruz. ancak bildiğiniz gibi yeni yapılan ve ölçeklenmemiş bilinmeyen bir tasarımı rastgele hayata geçirmek bol kırımlı ve üzücü sonuçlar doğuran bir hal alabiliyor. bu konuda yapabileceğimiz ne yazık ki bir şey yok. ancak yaptıklarınız bize ilham veriyo ve bunlara benzer daha farklı modeller geliştiriyoruz.
   
   sizden bir ricam var. bizler için dışarıdan çok daha pahalıya alabileceğimiz, ancak kendimizin yapamayacağı elemanları (aktivatör sürücüsü, alıcı , aktivatör vb devreler....) pazarlamayı veya satmayı düşünür müsünüz? en yakında zamanda cevabınızı bekliyorum...
   
   şimdiden teşekkürler ...

8. fatih erdi koc demiş ki:
   06-11-2008 01:17

   cok merak ediyorum da acaba sizin bi dükkanınız varmı acaba cevabınızı bekliyorum

9. Melih Karakelle demiş ki:
   06-11-2008 09:38

   Şimdilik bu işi sadece hobi olarka yapmaktayım bu sebepten bu tür malzemeleri satmak yerine yapımını detaylı biçimde sitemde anlatıyorum. İleride yurtdışı için böyle bir mağaza planım var.

10. Mehmet Ali Çelik demiş ki:
    16-11-2008 20:33

    Merhabalar...
    Öncelikle siteniz çok faydalı ve bu bilgileri bizimle paylaştığınız için teşekkürler.Elimde picco heli var,helinin parçalarını kullanarak bir micro model yapmak istiyorum.Birkaç sorum olacaktı,picco yanında gelen alıcıya aktivatör bağlayabilirmiyiz.Yoksa sizin sitedeki alıcıdan'mı yapmamız gerekiyor.Aktivatör telini ince telden veya kalın telden sararsak sonuçları neler olur acaba..? Birde picco helikopterimizin küçük piline göre nasıl sarmalıyız aktivatör telini.
    iyi günler - Sağlıcakla kalın..

11. Melih Karakelle demiş ki:
    16-11-2008 21:04

    @Mehmet bey,
    Picooz alıcısı ile aktivatör sürmek malesef mümkün değil çünkü kuyruk motorunu döndürmek üzere tasarlanmış sistem.
    Aktivatörü tarif ettiğim şekilde yapmanızı öneririm, tel çapı ve sarım sayısı değişirse sonuçlar da farklı olacaktır.

12. Eray ÇAKİ demiş ki:
    02-12-2008 14:10

    Walla Melih hocam okadar iği anlatmışınızki anlamamak imkansız ellerinze ve gözlerinize sağlık keşke anlatıan sizin gibi güzel anlatsa arşivime ekledim teşekürler

13. mustafa özcan demiş ki:
    15-03-2009 09:49

    melih bey ben bisi anlamadim şu elinizdeki tututugunuz 2 ince teli nere bağlıyonuz ?

14. Melih Karakelle demiş ki:
    15-03-2009 19:58

    Mustafa Bey,
    Aktivatörün iki ucunu "aktivatör sürücüsü" devresine bağlıyorsunuz, bu iş için yurtdışında satılan çeşitli devreler var, ayrıca benim sitemde de "Picooz Verici için Alıcı" ve "Aktivatör Sürücüsü Yapımı" başlıklı sayfaları okumanızı öneririm,

15. Halil Birinci demiş ki:
    15-04-2009 13:39

    S.a
    
    Melih bey ustam, öncelikle sizi bu güzel calismalarindan dolayi tebrik edip, yüz yüze görüsüp elinizi sıkmak isterdim. Gercekten bravo..
    
    calismalarinizi büyük bir dikkat ve titizlikle izliyorum. benim ögrenmek istedigim bu üsteki servo yu kullanabilecek bir ona komut verecek devreyi nasil yapabilecek olmam.
    
    aslina bakarsaniz yapmak istedigim, bir ucak yapip, kumanda vericisiyle ucagin icindeki aliciyi kendim yapmak istiyorum. hem kanatlardan hemde kuyruk dan hareket saglamak icin nasil bir sisteme ihtiyacim var.
    
    eger zaman ayirip cevaplarsaniz cok memnun olurum.
    
    Güzel calismalarinizin ve basarilarinizin devami dilegi ile.
    
    Halil BIRINCI

16. Melih Karakelle demiş ki:
    15-04-2009 16:01

    Halil bey, üstteki yorumunuzun bir üstündeki cevabımı okursanız sanırım aktivatörlerin nasıl sürüleceği konusunda bir sıkıntınız kalmaz.
    
    Ancak aktivatörlü uçaklar oldukça küçük oluyorlar bunlar için radyo alıcı yapmanız pek mümkün değil, benim yine sitemde açıkladığım Picooz alıcılarından yapabilirsiniz.

17. tolga can demiş ki:
    03-07-2009 13:43

    melih abi sürdüğümüz yapıştırıcı uhu por olurmu?

18. Melih Karakelle demiş ki:
    03-07-2009 21:26

    Merhaba Tolga,
    Olur tabi, neden olmasın?

19. sedal gül demiş ki:
    07-07-2009 23:44

    Melih bey çok güzel çalışmalar tebrik ediyorum anlatım ve projeler süper başarılarınızın devamını diliyorum çok istifade ettim.

20. berk aslan demiş ki:
    16-07-2009 20:24

    ya melih abi şu aktivatör sürücüsü illede role makarası şart mı gri telefon habloların içindeki tel olmazmı birde micro rc helikopter in devresiyle ahtivatör sürücüsü birleşince çalışırmı
    
    kuyruk hareketli kısımına balsa deyil de kibrit kullansak vede ucuna mıknatıslı küpelerin
    mıknatısını kullansak olurmu??
    
    lütfen bana ulaşın....!!

21. Melih Karakelle demiş ki:
    16-07-2009 21:06

    Merhaba Berk,
    
    Evet aktivatör için röle makarası veya o incelikte izoleli bobin teli şart, telefon kablolarının içindeki tel izoleli olmadığı gibi bu iş için çok da kalın.
    Aktivatör ile helikopter devresi uyumlu değil beraber çalışmaz.
    Mıknatıslı küpelerin mıknatısları iş görür ancak kibrit fazla ağır olur.

22. İrfan ACAR demiş ki:
    21-08-2009 12:28

    Selamlar
    
    50 mAH ve 70 ohm değerindeki bobini daha kalın tel ve daha az sarım sayısıyla elde edemez miyiz ? Bu durumda bir güç kaybı ya da daha çok enerji harcama gibi sorunlar mı doğar ?Bunun bir formülü olmalı. Biliyorsanız bizimle paylaşır mısınız ?
    Basit geometri hesabıyla 2mm*1.7mm*3.14/0.04=267 tur ediyor. Telin silindirik yapıda olması nedeniyle sarım boşluklarını dikkate alırsak yaklaşık 300 tur gerekli olduğu anlaşılıyor. Tur sayısı ile magnetizma arasında nasıl bir korelasyon vardır ?
    
    Teşekkürler.

23. Melih Karakelle demiş ki:
    21-08-2009 17:20

    Daha kalın tel ile sararsanız, aynı direnç değeri için daha az değil daha çok sarım sayısına ihtiyacınız olur. Bu da hem kalın tel, hem fazla sarım = fazladan ağırlık demek olur.

24. Serdar KÖYLÜ demiş ki:
    11-12-2009 11:00

    Tur sayısı ile manyetizma arasında bir paralellik var elbette. Bu çok basit bir şey değil, sarımın dış çapı, iç çapı boyu vs. gibi pek çok ufak tefek şey girer işin içine. Ama basit yoldan şu söylenebilir. Manyetizma ampersarım olarak ölçülür. Bobinden geçen akım ile sarım sayısının çarpımıdır. Yani ne kadar çok akım, o kadar manyetizma. Ne kadar çok sarım, o kadar manyetizma. Bobinden geçen akım ise, tel kalınlaştıkça artar, boyu uzadıkça azalır. İşte buna göre bir korelasyon düşünebilirsiniz.
    
    Benim merak ettiğim, bunu süren devrede, çekme ve tutma akımı kontrolü var mı? Yoksa basit bir anahtarlama işlevi mi?
    
    Şu nedenle merak ediyorum aslında. Malum rölelerde çekme akımı yüksek, tutma akımı düşüktür. Yani atıyorum 50mA ile çeken röle, 10 mA ile o halde kalmaya devam edebilir. Konunun mekaniğini pek bilmediğim için, bu durum bu düzenekte de geçerli olur mu bilemiyorum.
    
    Birde, bunu PWM ile sürsek, açısal pozisyon elde edebiliriz sanıyorum. Bu mümkün olur mu?

25. Melih Karakelle demiş ki:
    11-12-2009 16:07

    Rölelerde metal kütle hareket edip mıknatıslı yüzeye yapışıp kaldığı için çekme tutma akımları farklıdır. Aktivatörlerde böyle birşey yok çünkü dinamik olarak manyetik alan içinde bir pozisyonda tutuyoruz sistemi ve karşıt etki de menteşe ve hava direncinden geliyor.
    Hali hazırda ben sistemi PWM ile sürerek pozisyon kontrolü yapıyorum, ilgili sürücü devresini sitemde bulabilirsiniz.

26. Emin İçaçan demiş ki:
    25-12-2009 18:31

    Melih abi ben bunu yapmaya çalıştım aktivatörün eni bira fazla oldu ama mıknatıslar nasıl havada duruyor.Birde iki mıknatıs olması şart mı?Siteniz çok güzel olmuş teşekürler..:)

27. Melih Karakelle demiş ki:
    27-12-2009 11:14

    Mıknatıslar havada durmuyor, resimlerde göreceğin gibi bir kibrit çöpüne yapıştırıp hareketli kontrol yüzeyine yapıştırıyoruz.

28. janberk demiş ki:
    11-01-2010 00:20

    Melih bey çok güzel şeyler yapıyorsunuz tebrık ederım.
    bır sorum olucak
    bu sardıgınız röleden telı yerine masa ustu saatlerın ıcınden bır bobın cıkıyor onun teli ıle yapılabılınırmı ?

29. Melih Karakelle demiş ki:
    08-03-2010 12:50

    Evet o tel de olur hatta çok ince olduğu için daha da iyi olabilir.

Yorumunuzu Ekleyin